Menu

11 februari 2019

Conceptwetsvoorstel Transparantie maatschappelijke organisaties: Openbaar maken donaties en cijfers

De Minister voor Rechtsbescherming heeft in december het conceptwetsvoorstel Transparantie maatschappelijke organisaties ter consultatie aangeboden. Het conceptwetsvoorstel strekt er toe dat:

  1. maatschappelijke organisaties, waaronder religieuze en levensbeschouwelijke organisaties, grote donaties die zij hebben ontvangen openbaar moeten maken.
  2. stichtingen worden verplicht om hun balans en staat van baten en lasten openbaar te maken.

Openbaar maken donaties

Achtergrond

Het kabinet wil voorkomen dat de financiering van maatschappelijke organisaties gepaard gaat met onwenselijke beïnvloeding en misbruik van vrijheden.

Publiceren gegevens schenker

Het wetsvoorstel vermeldt dat een maatschappelijk organisatie binnen zes maanden na afloop van het boekjaar een overzicht moet opstellen van elke donatie van ten minste € 15.000 die de organisatie dat boekjaar heeft ontvangen. Hieronder vallen ook bijdragen in natura.
Dit overzicht moet onder andere vermelden het bedrag van de donatie énde naam en woonplaats of zetel van degene van wie de donatie is ontvangen.
Dit donatieoverzicht moet op de website van de organisatie openbaar worden gemaakt en gedurende zeven jaar toegankelijk zijn. Heeft de organisatie geen website dan moet het overzicht openbaar worden gemaakt door deponering bij het handelsregister.

Welke organisaties

Onder een maatschappelijke organisatie verstaat het wetsvoorstel:
a.             een stichting;
b.             een vereniging;
c.              een organisatie waarvan een of meer kerkgenootschappen deel uitmaken;
d.             een buitenlandse of andere juridische entiteit die  vergelijkbaar is  met de hiervoor genoemde organisaties en duurzaam in Nederland activiteiten uitoefent.

Uitzonderingen

Op verzoek van een maatschappelijke organisatie kunnen  openbaarmaking van de gegevens van een donateur in het overzicht achterwege blijven, indien dit naar het oordeel van de Minister voor Rechtsbescherming gelet op het belang van de veiligheid van die persoon is aangewezen.

Daarnaast zullen bij algemene maatregel van bestuur categorieën van maatschappelijke organisaties worden vrijgesteld van openbaarmaking van het donatieoverzicht. De Memorie van Toelichting geeft aan dat hiervoor objectieve, niet-discriminatoire criteria worden vastgelegd. Gedacht kan worden aan de omstandigheid dat een maatschappelijke organisatie reeds verantwoording aflegt, bijvoorbeeld door financiële informatie openbaar te maken. Ook kan worden gedacht aan maatschappelijke organisaties die onder een vorm van extern toezicht vallen.
Hoe deze vrijstellingsmogelijkheid zal worden ingevuld en voor welke organisaties de openbaarmaking niet zal gaan gelden is op dit moment nog onduidelijk.

Openbaar maken cijfers stichtingen

Achtergrond

In de Memorie van Toelicht staat vermeld dat het kabinet de transparantie bij stichtingen verder wenst te vergroten om misbruik van financieel-economische aard tegen te gaan.

Publiceren cijfers

Het wetsvoorstel ziet op een wijziging van het Burgerlijk Wetboek waardoor stichtingen (die nog niet publicatie plichtig zijn) verplicht worden tot openbaarmaking van de balans en de staat van baten en lasten. De openbaarmaking vindt plaats door deponering van deze gegevens bij het handelsregister.

Uitzondering

Ook hier geldt dat bij algemene maatregel van bestuur stichtingen die aan bepaalde voorwaarden voldoen geheel of gedeeltelijk kunnen  worden vrijgesteld van openbaarmaking . Wat deze voorwaarden zullen zijn is nog niet bekend.

Reageren

Reageren op het concept wetsvoorstel kan nog tot en met 22 februari a.s.
Zie hiervoor: https://www.internetconsultatie.nl/transparantiemaatschappelijkeorganisaties.
Met name wordt input gevraagd ten aanzien van de categorieën van uitzonderingen.
In de tot nu toe gepubliceerde reacties is onder andere te lezen dat bij veel organisaties de vrees leeft dat grote donaties terug zullen lopen indien gegevens van donateurs openbaar moeten worden gemaakt.
Voor welke organisaties zal de publicatieplicht van donateursgegevens en cijfers niet gaan gelden?

Meer informatie over maatschappelijke organisaties? Neem contact op met Margriet Breeuwsma, bereikbaar op 033 4601 633 of m.breeuwsma@vbcnotarissen.nl